Wiki

ĐỀ CƯƠNG bài GIẢNG ( sửa chữa xupap )

Xem thêm bài viết thuộc chuyên mục: Wiki Tại craigslistsitesusa.com

Ngày đăng: 26/05/2017, 09:09

ĐỀ CƯƠNG BÀI GIẢNGTÊN BÀI: MD 0502 – SỬA CHỮA CỤM XUPAPMục tiêu của bài:Học xong bài này, người học có khả năng: Kiến thức: + Trình bày được nhiệm vụ, phân loại, cấu tạo, hiện tượng, nguyên nhân hư hỏng của cụm xu páp + Trình bày những sai hỏng thường gặp, nguyên nhân, cách xử lý, phòng tránh + Trình bày được quy trình kiểm tra, sửa chữa cụm xupap Kỹ năng: Kiểm tra, sửa chữa được hư hỏng của các chi tiết đúng phương pháp và đạt tiêu chuẩn kỹ thuật do nhà chế tạo quy định. Năng lực tự chủ và trách nhiệm: + Chủ động nghiên cứu tài liệu học tập và tham khảo các tài liệu khác về kiểm tra, sửa chữa cụm xupap + Chủ động luyện tập kỹ năng kiểm tra, sửa chữa xupap đảm bảo yêu cầu kỹ thuật và thời gian quy định. + Đảm bảo an toàn cho người và thiết bị, vệ sinh công nghiệp1. Tiểu kỹ năng 1 : Tháo, lắp cụm xupap1.1. Lý thuyết liên quan1.1.1 Xupap Hình1 : Cấu tạo cụm xu páp1.Nhiệm vụ: Là chi tiết trực tiếp đóng mở các cửa hút, cửa xả để thực hiện các quá trình nạp, thải của động cơ2.Phân loại: Theo chức năng: Hút, xả. Theo hình dáng của tán xu páp: Phẳng, lõm, lồi Theo khả năng làm mát: loại có chứa Na, không chứa Na Theo khả năng tự động rà xoay.3.Cấu tạo: Xu páp được chia làm 3 phần: Tán, thân và đuôi a). Tán: Hình dạng: Tán xu páp dùng để đóng mở các cửa hút, của xả vì vậy nó có hình dạng phù hợp với công dụng, cụ thể tán xu páp nạp to và mỏng hơn tán xu páp xả, mặt trên (đỉnh) bằng hoặc lỏm để giảm trọng lượng. Xu páp xả yêu cầu có độ cứng vững lớn và dòng khí dễ lưu thông, tán xu páp xả được chế tạo nhỏ hơn xu páp nạp nhưng dầy hơn, đỉnh bằng hoặc hơi lồiĐể bao kín được tốt, trên tán được chế tạo một mặt côn. Góc côn α có giá trị từ 30 đến 45o. Hình 2: Cấu tạo xu pápMặt côn là mặt làm việc quan trọng của tán xu páp. Góc côn α càng nhỏ, tiết diện lưu thông càng lớn. Tuy nhiên α càng nhỏ thì tán xu páp càng mỏng, độ cứng vững càng kém, do đó dễ bị cong vênh, tiếp xúc không kín, đồng thời dòng khí lưu thông càng bị gấp khúc. Vì vậy đa số các xu páp của động cơ đều dùng α = 45 o để vừa đảm bảo độ cứng vững vừa đảm bảo tiết diện lưu thông, lại vừa đảm bảo dòng khí lưu thông dễ dàng.Góc côn α thường nhỏ hơn góc côn α’ của đế xu páp từ 0.5 1 o để xu páp có thể tiếp xúc với đế theo vòng tròn ở mép ngoài của mặt côn, nên có khả năng làmkín tốt kể cả khi tán có biến dạng nhỏ.Các dạng tán xu páp: Tán bằng: Là loại tán có mặt trên (đỉnh) được chế tạo bằng Được sử dụng rộng rãi trên các động cơ ô tô (Cả xu páp hút và xả) Ưu điểm: dễ chế tạo, diện tích chịu nhiệt nhỏ. Tán lồi: Là loại tán có mặt đỉnh được chế tạo lồi, nó cải thiện được dòng lưu thông của khí thải. Để giảm trọng lượng người ta còn khoét lõm phía nối giữa tán với thânNhược điểm: khó chế tạo, bề mặt chịu nhiệt lớn Tán lõm:Đặc điểm: Bán kính góc lượn giữa thân và tán lõm lớn nên cải thiện được lưu thông dòng khí nạp, tăng được độ cứng vững cho tán, mặt đầu của tán được khoét lõm để giảm trọng lượng. Loại này dùng làm xu páp hút cho động cơ có tốc độ cao. Hình 3: Các dạng tán xu pápa: Xu páp tán thẳng; b: Xu páp tán lõm; c: Xu páp tán lồi có chứa Na; d: Xu páp tán lồi có khoét lõm phía trên; đ;e: Xu páp tán lồi.Để tản nhiệt cho xu páp, ở động cơ Zil 130, Zil 131 xu páp thải được làm rỗng. Trong chứa 5060% theo thể tích là Natri nóng chảy ở nhiệt độ 97 oC tạo điều kiện truyền nhiệt từ tán xuống thân và ra ống dẫn hướng được nhanh, nên thường dùng để chế tạo xu páp xả.không bị quá nóng.b).ThânThân xu páp có nhiệm vụ dẫn hướng xu páp. Thân xu páp thường có đường kính vào khoảng dt = (0.16 – 0.25) dn (dn: đường kính tán xu páp). Khi trực tiếp dẫn động xu páp, lực nghiêng tác dụng lên thân xu páp lớn nhất, nên đường kính của thân có thể tăng đến dt = (0.3 – 0.4)dn Để tránh hiện tượng xu páp bị mắc kẹt trong ống dẫn hướng khi bị đốt nóng, đường kính của thân xu páp ở phẩn nối tiếp với tán xu páp thường làm nhỏ đi một ít hoặc khoét rộng lỗ ống dẫn hướng ở phần này.c). ĐuôiHình 4: Kết cấu đuôi xupápĐuôi xu páp phải có kết cấu để lắp đĩa lò xo xu páp. Thông thường đuôi xupáp có mặt côn (hình a) hoặc rãnh vòng (hình b) để lắp móng hãm. Kết cấu đơn giản nhất để lắp đĩa lò xo là dùng chốt (hình c) nhưng có nhược điểm là tạo ứng suất tập trung. Để đảm bảo an toàn, chốt phải được chế tạo bằng vật liệu có sức bền cao.Để tăng khả năng chịu mòn, bề mặt đuôi xu páp ở một số động cơ được tráng lên một lớp thép hợp kim cứng (hình c,d)1.1.2 Đế xupap1. Nhiệm vụ:Xu páp dùng để đóng mở cửa hút và cửa xả theo thứ tự các kỳ làm việc củađộng cơ.Trong cơ cấu phân phối khí xupáp đặt; Đuờng hút và đuờng xả bố trí trên thân máy, còn trong cơ cấu phân phối khí xupáp treo đuờng hút và đuờng xả bố trí trong nắp máy. Để giảm hao mòn cho thân máy hoặc nắp máy khi chịu lực va đập của xupáp ở nhiệt độ cao, người ta dùng đế xupáp ép vào họng đuờng hút và đuờng xả.2.Cấu tạo Cấu tạo của đế xupáp rất đơn giản, thường chỉ là một vòng hình trụ trên có vát mặt côn để tiếp xúc với mặt côn của tán xupáp.Một vài loại đế xupáp thuờng dùng đuợc giới thiệu trên hình 2.5Mặt ngoài của đế xupáp có thể là mặt trụ trên có tiện rãnh đàn hồi để lắp chắc chắn. Có khi mặt ngoài có độ côn nhỏ (Khoảng 120). Loại đế xupáp hình côn này thường không ép sát đáy mà để một khe hở nhỏ hơn 0.04mm. Trên mặt côn của đế cũng tiện rãnh đàn hồi, sau khi ép vào, kim loại trên thân máy hoặc nắp xylanh sẽ điền kín vào rãnh và giữ chặt lấy đế. Các loại đế này sau khi ép vào nắp xylanh rồi phải cán để kim loại biến dạng sít vào mép đế. Một số loại đuợc lắp bằng ren. Đế xupáp thuờng làm bằng thép hợp kim hoặc gang hợp kim (gang trắng).Chiều dày của đế nằm trong khoảng (0.08 – 0.15)do .Chiều cao của đế nằm trong khoảng (0.18 – 0.25)do (do là đuờng kính trong của đế). Đế xupáp bằng thép hợp kim thuờng ép vào thân máy hoặc nắp xylanh với độ dôi vào khoảng (0.0015 – 0.0035 )di (di : đường kính ngoài của đế)Hình 5. Các dạng tán xupáp1.1.3. Lò xo1.Nhiệm vụ: Giúp cho xupáp đóng mở theo các kỳ làm việc, giữ cho mặt côn của tán xupáp luôn tiếp xúc với mặt côn của đế xu páp (thường đóng), khi không có lực tác động của các chi tiết của cơ cấu phân phối khí.Đảm bảo xupáp chuyển động theo đúng quy luật của cam phân phối khí. Dođó trong quá trình đóng mở xupáp không có hiện tượng va đập trên mặt cam.2. Yêu cầu: Khi làm việc lò xo xupáp chịu tải trọng động thay đổi theo chu kỳ, chịu nhiệt độ cao nên cần cơ tính tốt. Đảm bảo khi làm việc thời gian dài có tính đàn hồi tốt và độ bền mỏi cao, tránh được cộng hưởng.3. Cấu tạoLò xo xupáp thường được chế tạo bằng dây thép có đường kính từ 3 5mm, loại thép: C65, C65A 65T hoặc 50XΦALò xo thường dùng nhiều nhất là lò xo xoắn ốc hình trụ (hình 2.6a,b), hai vòng đầu quấn sít nhau và mài phẳng để lắp ghép. Số vòng công tác của lò xo (Không kể hai vòng đầu) thuờng từ 4 – 10 vòng.+ Nếu số vòng công tác càng ít thì mỗi vòng chịu biến dạng càng nhiều, ứng suất xoắn càng lớn (nếu đảm bảo độ mở xupáp như nhau)+ Nếu số vòng công tác càng nhiều thì độ cứng của lò xo càng giảm, dễ sinh ra hiện tuợng cộng hưởng gây va đập, xupáp đóng mở không dứt khoát.Để tránh hiện tượng cộng hưởng, ta có thể dùng một số biện pháp sau:+ Dùng lò xo xoắn ốc hình trụ có bước xoắn thay đổi, các bước xoắn ở giữa thường lớn hơn bước xoắn hai đầu hoặc bước xoắn nhỏ dần về phía mặt tựa cố định (Mặt lắp với nắp xylanh hoặc thân máy) của lò xo + Dùng lò xo hình côn Hình 6: Một số kiểu lò xo xupápa,b. Lò xo trụ đều, c. Lò xo quấn không đều, d. Lò xo hình côn+ Dùng 23 lò xo cho 1 xupáp, các lò xo lắp lồng vào nhau, có chiều quấn khác nhau để tránh kẹt khi làm việc. Ưu điểm của biện pháp này: Ứng suất xoắn trên từng lò xo nhỏ so với khi dùng 1 lò xo nên ít bị gãy, tránh đuợc hiện tuợng cộng hưởng do các vòng đều có tần số dao động riêng khác nhau, và khi 1 lò xo bị gãy thì động cơ vẫn làm việc an toàn trong một thời gian vì xupáp không bị tụt xuống buồng cháy.Để nâng cao sức bền chống mỏi và chống rỉ của lò xo người ta thường dùng các biện pháp như phun hạt thép làm chai bề mặt, nhuộm đen lò xo, sơn lò xo bằng lớp sơn đặc biệt, mạ kẽm…1.1.4. Đĩa lò xo1. Nhiệm vụ:Cố định cụm xupáp, lò xo trong ống dẫn hướng.Đảm bảo lực căng cho lò xo xupáp. Hình 7: Kết cấu đĩa lò xoMóng hãm, 2. Đĩa lò xo2. Phân loại Đĩa tựa lò xo được lắp vào đuôi xupáp bằng kết cấu móng hãm Đĩa tựa lò xo được lắp vào đuôi xupáp bằng ren.3. Cấu tạo Hình 8: Định vị đĩa lò xoĐĩa tựa lò xo xupáp được giữ bởi móng hãm hình côn xẻ rời đặt ở đuôi xupáp. Móng hãm đặt vào phần côn ở đuôi xupáp hoặc đặt vào phần cổ nhỏ hay vùng có nhiều gờĐĩa tựa lò xo xupáp có kết cấu phù hợp với lò xo, đuôi xupáp, cách và cấu tạo móng hãm.1.1.5 Ống dẫn hướng1.Nhiệm vụ:Là chi tiết chịu mài mòn thay cho thân máy (hoặc nắp máy) nhằm tăng tuổi thọ cho thân máy (hoặc nắp máy) và dễ dàng sửa chữa.Tản nhiệt cho xupáp2.Cấu tạo Hình 9: Kết cấu của một số ống dẫn hướngỐng dẫn hướng đuợc lắp trên thân máy (hoặc nắp máy) ở chỗ lắp xupáp. Xupáp được lắp vào ống dẫn hướng theo chế độ lắp lỏng và được lắp vào thân máy (hoặc nắp máy) theo chế độ lắp chặt (có độ dôi).Ống dẫn hướng có dạng hình trụ rỗng, mặt ngoài có gờ (hình c) họăc tiện rãnh (hình d) để lắp phớt chắn dầu. Đôi khi ống dẫn hướng mặt ngoài được chế tạo có độ côn nhỏ, để lắp chặt với thân máy (hoặc nắp máy).Vật liệu: Thường dùng là gang dẻo hoặc kim loại, sau đó ngâm tẩm dầu bôi trơn (ZIL130, ZIL131), loại vật liệu này chịu mòn rất tốt và không cần bôi trơn nhưng giá thành cao.Ở một số động cơ tăng áp dùng vật liệu là đồng thanh, loại này có ưu điểm là truyền nhiệt tốt, chống mòn tốt, tránh được hiện tượng kẹt xupáp.Bôi trơn ống dẫn hướng: Phương pháp phổ biến là hứng dầu phun té vị tại vị trí này không nên bôi trơn nhiều, nếu bôi trơn nhiều ở xupáp nạp, dầu sẽ chui vào buồng cháy gây kết muội ở tán, vì vậy trên ống dẫn hướng xupáp hút của một số động cơ có lắp thêm phớt ngăn bớt dầu vào khe hở lắp ghép giữa ống dẫn hướng và xupáp.Ở xupáp xả nếu dầu bôi trơn lọt vào khe hở giữa ống dẫn hướng và xupáp nhiều thì dầu sẽ bị cháy và tạo ra muội than gây kẹt xupáp.1.2 Trình tự thực hiện1.2.1 Chuẩn bị 4 Bộ động cơ kiểu xupap treo 4 tủ đồ sửa chữa vam xupap Dầu diesel, khay đựng Tài liệu phát tay, bảng trình tự thực hiện 1.2.2 Các bước thực hiệnI Bảng quy trình tháoTTTên bướcThaođộng tácThiết bị, dụng cụYêu cầu kỹ thuật điều kiện thực hiệnThời gianGhi chú1Xả nước và tháo các cơ câu phân phối khí2Tháo các bộ phận liên quan lắp trên nắp máy3Tháo nắp che đáy dầuT104Tháo đai dẫn động trục cam Quan sát dấu đặt cam trên các bánh dẫn động và trên thân máy, nắp máy Nới lỏng, tháo bộ phận căng đai Tháo dây đai dẫn động raKhẩu 125Tháo cụm cò mổ, trục cò mổ và gối đỡ ra Nới lỏng đều các bulong lắp gối đỡ cò mổ Lấy cụm cò mổ, trục và gối đỡ ra Tháo chốt hãm đầu trục cò mổ, lấy các cò mổ, gối đỡ và lò xo ra Khẩu 12 Nới lỏng các bulong theo trình tự đã được học6Tháo nắp máy Nới đều các bulongKhẩu 14 Nới theo thứ tự đối xứng các bulong7Tháo các nắp gỗi đỡ trục cam và trục cam Quan sát các dấu xác định vị trí và chiều lắp trên nắp gối đỡ Nếu không có dấu phải đánh dấu trước khi tháo Nới lỏng đều các bulong bắt nắp gối đỡ Tháo các nắp gỗi đỡ trục cam ra khỏi nắp máy Tháo trục cam ra, đặt trục cam lên giá đỡKhẩu 12Khẩu 19Nới theo trình tự theo dấu các mũi tên8Tháo xupap Dùng vam chuyên dùng nén lò xo xupap lại Lấy móng hãm ra Tháo vam ra để lấy lò xo, đế lò xo xupap Lấy xupap ra Tháo phớt chắn dầu Sắp xếp các chi tiết đã tháo thành từng bộ theo thứ tựVam xupapKiểm tra dấu thứ tự của các xupap theo từng máy. Nếu không có dấu phải đánh dấu trước khi tháo9Làm sạch các chi tiết đã tháo Ngâm các chi tiết trong dầu dùng chổi lông rửa sạch, sau đó dùng khí nén thổi sạchKhay đựng dầu, chổi lông II Bảng quy trình lắpTTTên bướcThaođộng tácThiết bị, dụng cụYêu cầu kỹ thuật điều kiện thực hiệnThời gianGhi chú1Làm sạch kỹ các chi tiết cần lắp2Bôi dầu bôi trơn sạch vào các chi tiết quay, chuyển động3Lắp các phớt chắn dầu mới vào ống ẫn hướng xupap Đẩy phớt chắn dầu vào đúng vị trí cần lắp Xoay các phớt chắn dầu đúng vị trí4Lắp xupap Kiểm tra thứ tự của các xupap theo dấu Bôi dầu vào thân xupap, đưa xupap vào ống dẫn hướng Kiểm tra các xupap đã lắp đúng thứ tự Lắp đĩa lò xo, lò xo vào nắp máy Dùng vam lắp móng hãm vào đuôi xupap Tháo vam ra, dùng búa nhựa gõ xem móng hãm đã năm chắc chắn trong rãnh chưa, nếu chưa nằm móng hãm sẽ bị bung ra ngoàiVam xupap5Lắp trục cam Lau sạch bề mặt của trục và gối đỡ Bôi dầu bôi trơn mới vào cổ trục cam và gối đỡ Đặt trục cam lên nắp máy và lắp các nắp gối đỡ trục Lắp các bulong bắt gối đỡ với nắp máy Xiết chặt đều các bulong theo thứ tự và đúng quy trình mômen quy địnhDầu bôi trơn, khẩu 12Lắp đúng thứ tự và đúng chiều các nắp gỗi đỡ trục Momen xiết ốc : 20 Nm6Lắp cụm cò mổ, trục cò mổ và gối đỡ vào nắp máy Lắp các cò mổ, gối đỡ, lò xo vào trục cò mổ Lắp chốt hãm đàu trục Đưa cụm cò mổ, trục cò mổ và gối đỡ vào nắp máy, bắt các bulong gối đỡ Xiết chặt các bulong lắp gối đỡ trục cò mổ theo thứ tự ngược với khi tháo và đúng momen quy địnhKhẩu 12 Momen xiết: 21 Nm7Lắp nắp máy Xiết 3 lầnKhẩu 14Chú ý lực xiết8Đặt camChú ý dấu9Điều chỉnh khe hở nhiệtCăn lá10Lắp nắp che dàn cò mổ, xupapT10 Bảng một số lưu ý khi thực hiện quy trình tháo, lắp cụm xupapTTSai lầmsai hỏng thường gặpNguyên nhânBiện phápxử lý, phòng tránhGhi chú1Để lẫn các xupap với nhauKhông đánh dấu các xupap trước khi tháoChú ý quan sát các dấu trên xupap, nếu chưa có phải dùng dụng cụ để lấy dấu2Tháo sai trình tự các bulong gối đỡKhông chú ý quan sát dấuChú ý quan sát trước khi tháo, nếu chưa có phải đánh dấu trước khi tháo.3Không bôi dầu bôi trơn vào các chi tiết khi lắpKhông chú ý khi giáo viên yêu cầu, bất cẩn trong quá trình làm việcChú ý trong quá trình lắp4Đặt sai dấu camDấu bị mờ hoặc nhầm dấuChú ý trong quá trình lắp 2. Tiểu kỹ năng 2: Kiểm tra, sửa chữa cụm xupap2.1 Lý thuyết liên quan2.1.1 Các phương pháp kiểm tra.Ống dẫn hướng xupápỐng dẫn hướng xupáp phải được kiểm tra và sữa chữa hoặc thay mới nếu cần thiết trước khi sửa chữa xupáp và đế xupáp vì lỗ dẫn hướng xupáp được sử dụng làm chuẩn định vị gia công sửa chữa các chi tiết này.Ống dẫn hướng xupáp thường mòn nhanh hơn thân xupáp. Nếu độ mòn của ống dẫn hướng xupáp làm cho khe hở giữa ống dẫn hướng và thân xupáp từ 0,025 – 0,05 mm cho mỗi 3.2 mm đường kính thân xupáp, nếu lớn hơn 0,08 mm thay ống dẩn hướng.Lắp hết thân xupáp vào ống dẫn hướng và lắc ngang tán xupáp, nếu cảm thấy có độ rơ hoặc đo độ rơ bằng đồng hồ so thấy vượt quá tiêu chuẩn thì phải thay mới ống dẫn hướng. Xupap Hình 10: Kiểm tra xupápNếu xupáp có các hư hỏng thấy đuợc bằng mắt thường như hiện tượng cháy, rỗ, xước, cong vênh, mòn thành gờ sâu ở bề mặt làm việc của tán, cong thân, mòn, xước lớn hoặc sứt ở phần đuôi lắp móng hãm đĩa lò xo thì xupáp phải thay mới.Nếu xupáp không có các hư hỏng thấy rõ nói trên thì ta cần kiểm tra bằng dụng cụ chuyên dùng để quyết định phương án sửa chữa Đế xupáp:Kiểm tra xem có bị cháy rỗ, mòn thành gờ sâu ở bề mặt làm việc, bị nứt hoặc lắp lỏng với nắp máy.Trong trường hợp bề mặt đế xupáp không bị cháy rỗ, nhưng đã được mài sửa chữa nhiều lần làm cho xupáp bị tụt sâu quá 1,5mm so với trạng thại ban đầu thì ta phải thay đế xupáp mới.Kiểm tra độ mòn không đồng đều của đế xupáp: Dùng đồng hồ so để kiểm tra như hình vẽ, nếu xuất hiện độ lệch thì ta phải tiến hành mài hoặc rà lại đế xupáp.2.1.2 Hiện tượng và nguyên nhân hư hỏngHiện tượng giảm công suất và tăng tiêu hao nhiên liệu của động cơ một phần do nguyên nhân xupáp và đế xupáp làm việc trong điều kiện nặng nhọc nhất của cơ cấu phân phối khí, vừa chịu ma sát, va đập, vừa bị đốt nóng ở nhiệt độ cao, đặc biệt là xupáp xả. Do đó, bề mặt làm việc của xupáp và đế xupáp không những bị mài mòn, cháy rỗ mà còn bị cong vênh, lò xo mất tính đàn hồi, gãy lò xo xupáp dẫn đến đóng không kín, gây lọt khí giảm công suất. Nổ dội lại bộ chế hòa khí do xupáp hút đóng không kín. Nổ ngoài ống xả, do xupáp xả đóng không kín dẫn đến hỗn hợp khí ra theo cổ xả.Hiện tượng có tiếng va đập, tăng tiêu hao dầu bôi trơn, động cơ nổ có khói trăng nhiều do ông dẫn hướng xupáp mòn nhiều sẽ gây va đập cho xupáp, làm tăng mài mòn tán và thân xupáp, làm giảm sự kín khít giữa xupáp và đế xupáp vì chúng có xu hướng mòn xéo làm thay đổi vị trí giữa xupáp và đế xupáp khi đóng mở, đồng thời có thể gây lọt dầu vào trong xylanh động cơ qua khe hỡ giữa ống dẫn hướng và thân xupáp, do đó làm tăng tiêu hao dầu và kết muội than trong buồng cháy.Lò xo xupáp làm việc liên tục dưới tác dụng của nhiệt độ cao sẽ gây nên mất tính đàn hồi, gãy lò xo.2.2 Trình tự thực hiện2.2.1. Chuẩn bị Panme đo ngoài, thước phẳng, căn lá, thước vuông, đồng hồ so, khối chống tâm Máy mài xupap, bột rà, dầu diesel, rẻ lau, dụng cụ kiểm tra, máy ép thủy lực Tài liệu phát tay, bảng trình tự thực hiện 2.2.2. Các bước thực hiệnI Bảng trình tự thực hiện đo kiểmTTTên bướcCách thực hiệnThao động tác Dụng cụYêu cầuTiêu chuẩn kỹ thuậtGhi chú1Kiểm tra bề dày của tán nấm xupapDùng thước cặp để kiểm tra bề dày của tán nấm xupapThước cặpChiều dày này không được nhỏ hơn 0,5 mm.2Kiểm tra chiều dài toàn bộ của xupapDùng thước cặp hoặc panme để kiểm traThước cặp, panmeTuỳ vào loại động cơ mà xupap có chiều dài khác nhau. 3Kiểm tra độ mòn đuôi xu pápĐo chiều dài toàn bộ của xu páp rồi so với chiều dài tiêu chuẩn để xác định 4Kiểm tra độ cong và độ đảo của nấm xupap.Đầu tiên ta cho kim trên đồng hồ xo ở vạch số 0. Sau đó quay xupap, quan sát độ dịch chuyển của kim đồng hồ. Lấy giá trị lớn nhất trừ đi giá trị nhỏ nhất thì ta được độ đảo của nấm xupap. Tiến hành tương tự khi đo độ cong của thân xupap ta cũng lấy giá trị lớn nhất mà kim đồng hồ xo dịch chuyển đến trừ đi giá trị nhỏ nhất ta được độ cong của thân xupap.Đồng hồ xo và dụng cụ chuyên dùng5Kiểm tra bề mặt làm việc của xupapQuan sát bằng mắt6Kiểm tra độ mòn côn, mòn ôvan của thân xupap.Panme II Bảng trình tự sửa chữaTTTên bướcThaođộng tácDụng cụYêu cầutiêu chuẩn kỹ thuậtGhi chú1.Sửa chữa bề mặt nấm xupap bị mòn, cháy rỗ Lau sạch xupapMáy mài xupap Sau khi mài phải đảm bảo bề dày tối thiểu của tán nấm theo quy định Chỉ mài đủ đề hết các vêt cháy rỗ hoặc vết mòn để đảm bảo tuổi thọ của xupap2Sửa chữa thân xupap bị cong, mònTiến hành nắm thân xupap trên máy ép thủy lực với bộ gá lắp và dụng cụ kiểm traMáy ép thủy lựcNếu thân xupap bị mòn quá quy định thì thay thếKhông dùng búa 3Sửa chữa đuôi xupap bị mònMáy mài4Rà xupap bằng tay với chụp cao su Làm sạch thân và nấm xupap bằng xăng và giẻ lau sạch nếu cần thiết. Bôi một ít bột rà thô vào bề mặt làm việc của xupap. sau đó dùng chụp cao su để tiến hành rà. Khi rà ta phải vừa ấn vừa xoay xupap để tạo ra tác dụng cắt của các hạt mài. Không được ấn quá mạnh vì như vậy sẽ tạo ra các vết xước lớn trên bề mặt làm việc của xupap. Khi thấy hết các vết mòn lớn thì ta lau sạch lớp bột rà thô đi sau đó bôi một lớp bột rà tinh vào bề mặt làm việc của xupap và ổ đặt, tiếp tục quy trình rà đến khi nào được thì thôi.Chụp cao su, bột ra, dầu diesel Gõ đều xupap với bệ đỡ Thường xuyên kiểm tra bề mặt làm việc của tán nấm xupap đề tránh bị mài mòn quá nhiều5Sửa chữa bệ đỡ xupapBệ đỡ xupap bị cháy rỗ sâu cần phải doa lại mặt vát theo trình tự sau: Chọn các lưỡi cắt phù hợp với các góc nghiêng của bệ đỡ xupap Lắp lưỡi cắt và nắp máy lên thiết bị Doa mặt nghiêng làm việc Doa mặt nghiêng trên sau đó doa mặt nghiêng dưới để điều chỉnh vị trí và chiều rộng mặt tiếp xúc Máy doaChia thành 2 gia đoạn là doa thô và doa tinhChỉ doa đến khi hết các vết mòn và cháy rỗ trên bề mặt tiếp xúc6Sửa chữa ống dẫn hướng xupapỐng dẫn hướng bị mòn, nứt, vỡ thì phải thay mới. Làm nóng nắp máy đến 90° Dùng dụng cụ chuyên dùng để tháo ống dẫn hướng ra Dùng đồng hồ so trong đo đường kính lỗ lắp ống dẫn hướng Chọn ống dẫn hướng mới có kích thước phù hợp Dùng dụng cụ chuyên dùng lắp ống dẫn hướng mới vào máy Chọn dao doa phù hợp với đường kính lỗ ống dân hướng Doa lỗ ống dẫn hướng đến kích thước quy địnhChú ý đến đô nhô cao của ống dẫn hướng phải phù hợp với yêu cầu kỹ thuật của từng loại xe7Sửa chữa lò xo xupapLò xo bị gãy, không vuông góc, giảm độ đàn hồi thì phải thay lò xo mới8Sửa chữa dàn cò mổ Đầu cò mỏ tiếp xúc với đuôi xupap bị mòn thì phải mài lại theo hình dạng ban đầu Bạc lót giữa cò mổ và trục bị mòn thì phải thay bạc mới Trục cò mổ bị cong thì phải nắn lại trên máy ép thủy lực Các lò xo phân cách bị gãy phải thay mới Các gối đỡ bị gãy phải thay mới Bảng một số lưu ý khi thực hiện kiểm tra, sửa chữaTTSailầmsaihỏngthườnggặpNguyên nhânBiện pháp xử lý, phòng tránhGhi chú1Kết quả đo không chính xác Không vệ sinh dụng cụ và chi tiết trược khi đo Lau chùi vệ sinh sạch sẽ dụng cụ và chi tiết trước khi đo2Làm hư hỏng thiết bị và dụng cụ đo Dùng dụng cụ không hợp lý Nô đùa, nghịch ngợm trong lúc thực hành Kiểm tra và nhắc nhở HS kịp thời3Không đạt yêu cầu về thời gian đo kiểm Sắp xếp vị trí làm việc chưa hợp lý Để dụng cụ và chi tiết lẫn lộn Hướng dấn HS sắp xếp vị trí làm việc hợp lý4Bôi quá nhiều bột rà vào xupapKhông chú ý khi thầy giáo yêu cầu, bất cẩn trong quá trình thực hiệnChú ý trong quá trình rà xupap5Rà xupap quá lâuKhông thường xuyên kiểm tra bề mặt xupap khi ràThường xuyên kiểm tra ĐỀ CƯƠNG BÀI GIẢNG TÊN BÀI: MD 0502 – SỬA CHỮA CỤM XUPAP Mục tiêu bài: Học xong này, người học có khả năng: – Kiến thức: + Trình bày nhiệm vụ, phân loại, cấu tạo, tượng, nguyên nhân hư hỏng cụm xu páp + Trình bày sai hỏng thường gặp, nguyên nhân, cách xử lý, phòng tránh + Trình bày quy trình kiểm tra, sửa chữa cụm xupap – Kỹ năng: Kiểm tra, sửa chữa hư hỏng chi tiết phương pháp đạt tiêu chuẩn kỹ thuật nhà chế tạo quy định – Năng lực tự chủ trách nhiệm: + Chủ động nghiên cứu tài liệu học tập tham khảo tài liệu khác kiểm tra, sửa chữa cụm xupap + Chủ động luyện tập kỹ kiểm tra, sửa chữa xupap đảm bảo yêu cầu kỹ thuật thời gian quy định + Đảm bảo an toàn cho người thiết bị, vệ sinh công nghiệp Tiểu kỹ : Tháo, lắp cụm xupap 1.1 Lý thuyết liên quan 1.1.1 Xupap Hình1 : Cấu tạo cụm xu páp 1.Nhiệm vụ: – Là chi tiết trực tiếp đóng mở cửa hút, cửa xả để thực trình nạp, thải động 2.Phân loại: – Theo chức năng: Hút, xả – Theo hình dáng tán xu páp: Phẳng, lõm, lồi – Theo khả làm mát: loại có chứa Na, không chứa Na – Theo khả tự động rà xoay 3.Cấu tạo: – Xu páp chia làm phần: Tán, thân đuôi a) Tán: Hình dạng: Tán xu páp dùng để đóng mở cửa hút, xả có hình dạng phù hợp với công dụng, cụ thể tán xu páp nạp to mỏng tán xu páp xả, mặt (đỉnh) lỏm để giảm trọng lượng Xu páp xả yêu cầu có độ cứng vững lớn dòng khí dễ lưu thông, tán xu páp xả chế tạo nhỏ xu páp nạp dầy hơn, đỉnh lồi Để bao kín tốt, tán chế tạo mặt côn Góc côn α có giá trị từ o 30 đến 45 Hình 2: Cấu tạo xu páp Mặt côn mặt làm việc quan trọng tán xu páp Góc côn α nhỏ, tiết diện lưu thông lớn Tuy nhiên α nhỏ tán xu páp mỏng, độ cứng vững kém, dễ bị cong vênh, tiếp xúc không kín, đồng thời dòng khí lưu o thông bị gấp khúc Vì đa số xu páp động dùng α = 45 để vừa đảm bảo độ cứng vững vừa đảm bảo tiết diện lưu thông, lại vừa đảm bảo dòng khí lưu thông dễ dàng o Góc côn α thường nhỏ góc côn α’ đế xu páp từ 0.5 – để xu páp tiếp xúc với đế theo vòng tròn mép mặt côn, nên có khả làm kín tốt kể tán có biến dạng nhỏ Các dạng tán xu páp: – Tán bằng: Là loại tán có mặt (đỉnh) chế tạo Được sử dụng rộng rãi động ô tô (Cả xu páp hút xả) Ưu điểm: dễ chế tạo, diện tích chịu nhiệt nhỏ – Tán lồi: Là loại tán có mặt đỉnh chế tạo lồi, cải thiện dòng lưu thông khí thải Để giảm trọng lượng người ta khoét lõm phía nối tán với thân Nhược điểm: khó chế tạo, bề mặt chịu nhiệt lớn – Tán lõm: Đặc điểm: Bán kính góc lượn thân tán lõm lớn nên cải thiện lưu thông dòng khí nạp, tăng độ cứng vững cho tán, mặt đầu tán khoét lõm để giảm trọng lượng Loại dùng làm xu páp hút cho động có tốc độ cao Hình 3: Các dạng tán xu páp a: Xu páp tán thẳng; b: Xu páp tán lõm; c: Xu páp tán lồi có chứa Na; d: Xu páp tán lồi có khoét lõm phía trên; đ;e: Xu páp tán lồi Để tản nhiệt cho xu páp, động Zil 130, Zil 131 xu páp thải làm rỗng o Trong chứa 50-60% theo thể tích Natri nóng chảy nhiệt độ 97 C tạo điều kiện truyền nhiệt từ tán xuống thân ống dẫn hướng nhanh, nên thường dùng để chế tạo xu páp xả không bị nóng b).Thân Thân xu páp có nhiệm vụ dẫn hướng xu páp Thân xu páp thường có đường kính vào khoảng dt = (0.16 – 0.25) dn (dn: đường kính tán xu páp) Khi trực tiếp dẫn động xu páp, lực nghiêng tác dụng lên thân xu páp lớn nhất, nên đường kính thân tăng đến dt = (0.3 – 0.4)dn Để tránh tượng xu páp bị mắc kẹt ống dẫn hướng bị đốt nóng, đường kính thân xu páp phẩn nối tiếp với tán xu páp thường làm nhỏ khoét rộng lỗ ống dẫn hướng phần c) Đuôi Hình 4: Kết cấu đuôi xupáp Đuôi xu páp phải có kết cấu để lắp đĩa lò xo xu páp Thông thường đuôi xupáp có mặt côn (hình a) rãnh vòng (hình b) để lắp móng hãm Kết cấu đơn giản để lắp đĩa lò xo dùng chốt (hình c) có nhược điểm tạo ứng suất tập trung Để đảm bảo an toàn, chốt phải chế tạo vật liệu có sức bền cao Để tăng khả chịu mòn, bề mặt đuôi xu páp số động tráng lên lớp thép hợp kim cứng (hình c,d) 1.1.2 Đế xupap Nhiệm vụ: Xu páp dùng để đóng mở cửa hút cửa xả theo thứ tự kỳ làm việc động Trong cấu phân phối khí xupáp đặt; Đuờng hút đuờng xả bố trí thân máy, cấu phân phối khí xupáp treo đuờng hút đuờng xả bố trí nắp máy Để giảm hao mòn cho thân máy nắp máy chịu lực va đập xupáp nhiệt độ cao, người ta dùng đế xupáp ép vào họng đuờng hút đuờng xả 2.Cấu tạo Cấu tạo đế xupáp đơn giản, thường vòng hình trụ có vát mặt côn để tiếp xúc với mặt côn tán xupáp Một vài loại đế xupáp thuờng dùng đuợc giới thiệu hình 2.5 Mặt đế xupáp mặt trụ có tiện rãnh đàn hồi để lắp chắn Có mặt có độ côn nhỏ (Khoảng 12 ) Loại đế xupáp hình côn thường không ép sát đáy mà để khe hở nhỏ 0.04mm Trên mặt côn đế tiện rãnh đàn hồi, sau ép vào, kim loại thân máy nắp xylanh điền kín vào rãnh giữ chặt lấy đế Các loại đế sau ép vào nắp xylanh phải cán để kim loại biến dạng sít vào mép đế Một số loại đuợc lắp ren Đế xupáp thuờng làm thép hợp kim gang hợp kim (gang trắng) Chiều dày đế nằm khoảng (0.08 – 0.15)do Chiều cao đế nằm khoảng (0.18 – 0.25)d o (do đuờng kính đế) Đế xupáp thép hợp kim thuờng ép vào thân máy nắp xylanh với độ dôi vào khoảng (0.0015 – 0.0035 )di (di : đường kính đế) Hình Các dạng tán xupáp 1.1.3 Lò xo 1.Nhiệm vụ: Giúp cho xupáp đóng mở theo kỳ làm việc, giữ cho mặt côn tán xupáp tiếp xúc với mặt côn đế xu páp (thường đóng), lực tác động chi tiết cấu phân phối khí Đảm bảo xupáp chuyển động theo quy luật cam phân phối khí Do trình đóng mở xupáp tượng va đập mặt cam Yêu cầu: Khi làm việc lò xo xupáp chịu tải trọng động thay đổi theo chu kỳ, chịu nhiệt độ cao nên cần tính tốt Đảm bảo làm việc thời gian dài có tính đàn hồi tốt độ bền mỏi cao, tránh cộng hưởng Cấu tạo Lò xo xupáp thường chế tạo dây thép có đường kính từ – 5mm, loại thép: C65, C65A – 65T 50XΦA Lò xo thường dùng nhiều lò xo xoắn ốc hình trụ (hình 2.6a,b), hai vòng đầu quấn sít mài phẳng để lắp ghép Số vòng công tác lò xo (Không kể hai vòng đầu) thuờng từ – 10 vòng + Nếu số vòng công tác vòng chịu biến dạng nhiều, ứng suất xoắn lớn (nếu đảm bảo độ mở xupáp nhau) + Nếu số vòng công tác nhiều độ cứng lò xo giảm, dễ sinh tuợng cộng hưởng gây va đập, xupáp đóng mở không dứt khoát Để tránh tượng cộng hưởng, ta dùng số biện pháp sau: + Dùng lò xo xoắn ốc hình trụ có bước xoắn thay đổi, bước xoắn thường lớn bước xoắn hai đầu bước xoắn nhỏ dần phía mặt tựa cố định (Mặt lắp với nắp xylanh thân máy) lò xo + Dùng lò xo hình côn Hình 6: Một số kiểu lò xo xupáp a,b Lò xo trụ đều, c Lò xo quấn không đều, d Lò xo hình côn + Dùng 2-3 lò xo cho xupáp, lò xo lắp lồng vào nhau, có chiều quấn khác để tránh kẹt làm việc Ưu điểm biện pháp này: Ứng suất xoắn lò xo nhỏ so với dùng lò xo nên bị gãy, tránh đuợc tuợng cộng hưởng vòng có tần số dao động riêng khác nhau, lò xo bị gãy động làm việc an toàn thời gian xupáp không bị tụt xuống buồng cháy Để nâng cao sức bền chống mỏi chống rỉ lò xo người ta thường dùng biện pháp phun hạt thép làm chai bề mặt, nhuộm đen lò xo, sơn lò xo lớp sơn đặc biệt, mạ kẽm… 1.1.4 Đĩa lò xo Nhiệm vụ: Cố định cụm xupáp, lò xo ống dẫn hướng Đảm bảo lực căng cho lò xo xupáp Hình 7: Kết cấu đĩa lò xo Móng hãm, Đĩa lò xo Phân loại – Đĩa tựa lò xo lắp vào đuôi xupáp kết cấu móng hãm – Đĩa tựa lò xo lắp vào đuôi xupáp ren Cấu tạo Hình 8: Định vị đĩa lò xo Đĩa tựa lò xo xupáp giữ móng hãm hình côn xẻ rời đặt đuôi xupáp Móng hãm đặt vào phần côn đuôi xupáp đặt vào phần cổ nhỏ hay vùng có nhiều gờ Đĩa tựa lò xo xupáp có kết cấu phù hợp với lò xo, đuôi xupáp, cách cấu tạo móng hãm 1.1.5 Ống dẫn hướng 1.Nhiệm vụ: Là chi tiết chịu mài mòn thay cho thân máy (hoặc nắp máy) nhằm tăng tuổi thọ cho thân máy (hoặc nắp máy) dễ dàng sửa chữa Tản nhiệt cho xupáp 2.Cấu tạo Hình 9: Kết cấu số ống dẫn hướng Ống dẫn hướng đuợc lắp thân máy (hoặc nắp máy) chỗ lắp xupáp Xupáp lắp vào ống dẫn hướng theo chế độ lắp lỏng lắp vào thân máy (hoặc nắp máy) theo chế độ lắp chặt (có độ dôi) Ống dẫn hướng có dạng hình trụ rỗng, mặt có gờ (hình c) họăc tiện rãnh (hình d) để lắp phớt chắn dầu Đôi ống dẫn hướng mặt chế tạo có độ côn nhỏ, để lắp chặt với thân máy (hoặc nắp máy) Vật liệu: Thường dùng gang dẻo kim loại, sau ngâm tẩm dầu bôi trơn (ZIL130, ZIL-131), loại vật liệu chịu mòn tốt không cần bôi trơn giá thành cao Ở số động tăng áp dùng vật liệu đồng thanh, loại có ưu điểm truyền nhiệt tốt, chống mòn tốt, tránh tượng kẹt xupáp Bôi trơn ống dẫn hướng: Phương pháp phổ biến hứng dầu phun té vị vị trí không nên bôi trơn nhiều, bôi trơn nhiều xupáp nạp, dầu chui vào buồng cháy gây kết muội tán, ống dẫn hướng xupáp hút số động có lắp thêm phớt ngăn bớt dầu vào khe hở lắp ghép ống dẫn hướng xupápxupáp xả dầu bôi trơn lọt vào khe hở ống dẫn hướng xupáp nhiều dầu bị cháy tạo muội than gây kẹt xupáp 1.2 Trình tự thực 1.2.1 Chuẩn bị – Bộ động kiểu xupap treo – tủ đồ sửa chữa – vam xupap – Dầu diesel, khay đựng – Tài liệu phát tay, bảng trình tự thực Tháo xupap Làm chi tiết tháo giá đỡ – Dùng vam chuyên dùng nén lò xo Vam xupap xupap lại – Lấy móng hãm – Tháo vam để lấy lò xo, đế lò xo xupap – Lấy xupap – Tháo phớt chắn dầu – Sắp xếp chi tiết tháo thành theo thứ tự – Ngâm chi tiết dầu Khay đựng dầu, – dùng chổi lông rửa sạch, sau chổi lông dùng khí nén thổi Kiểm tra dấu thứ tự xupap theo máy Nếu dấu phải đánh dấu trước tháo II – Bảng quy trình lắp TT Tên bước Làm kỹ chi tiết cần lắp Bôi dầu bôi trơn vào chi tiết quay, chuyển động Lắp phớt chắn dầu vào ống ẫn hướng xupap Lắp xupap Lắp trục cam Thao/động tác Thiết bị, dụng cụ – Đẩy phớt chắn dầu vào vị trí cần lắp – Xoay phớt chắn dầu vị trí – Kiểm tra thứ tự xupap theo Vam xupap dấu – Bôi dầu vào thân xupap, đưa xupap vào ống dẫn hướng – Kiểm tra xupap lắp thứ tự – Lắp đĩa lò xo, lò xo vào nắp máy – Dùng vam lắp móng hãm vào đuôi xupap – Tháo vam ra, dùng búa nhựa gõ xem móng hãm năm chắn rãnh chưa, chưa nằm móng hãm bị bung – Lau bề mặt trục gối đỡ Dầu bôi trơn, – Bôi dầu bôi trơn vào cổ trục cam 12 gối đỡ – Đặt trục cam lên nắp máy lắp Yêu cầu kỹ thuật điều kiện thực Thời gian Ghi nắp gối đỡ trục – Lắp bulong bắt gối đỡ với nắp máy -Lắp thứ tự chiều nắp gỗi đỡ trục – Momen xiết ốc : 20 N-m – Xiết chặt bulong theo thứ tự quy trình mômen quy định 10 Lắp cụm cò mổ, trục cò – Lắp cò mổ, gối đỡ, lò xo vào trục mổ gối đỡ vào nắp cò mổ máy – Lắp chốt hãm đàu trục – Đưa cụm cò mổ, trục cò mổ gối đỡ vào nắp máy, bắt bulong gối đỡ – Xiết chặt bulong lắp gối đỡ trục cò mổ theo thứ tự ngược với tháo momen quy định Lắp nắp máy – Xiết lần Đặt cam Điều chỉnh khe hở nhiệt Lắp nắp che dàn cò mổ, xupap Khẩu 12 Momen xiết: 21 N-m Khẩu 14 Căn T10 Chú ý lực xiết Chú ý dấu Bảng số lưu ý thực quy trình tháo, lắp cụm xupap TT Sai lầm/sai hỏng thường gặp Để lẫn xupap với Nguyên nhân Biện phápxử lý, phòng tránh Không đánh dấu xupap Chú ý quan sát dấu xupap, trước tháo chưa có phải dùng dụng cụ để lấy dấu Tháo sai trình tự bulong gối Không ý quan sát dấu Chú ý quan sát trước tháo, đỡ chưa có phải đánh dấu trước tháo Không bôi dầu bôi trơn vào Không ý giáo viên yêu Chú ý trình lắp chi tiết lắp cầu, bất cẩn trình làm việc Đặt sai dấu cam Dấu bị mờ nhầm dấu Chú ý trình lắp Ghi Tiểu kỹ 2: Kiểm tra, sửa chữa cụm xupap 2.1 Lý thuyết liên quan 2.1.1 Các phương pháp kiểm tra Ống dẫn hướng xupáp Ống dẫn hướng xupáp phải kiểm tra sữa chữa thay cần thiết trước sửa chữa xupáp đế xupáp lỗ dẫn hướng xupáp sử dụng làm chuẩn định vị gia công sửa chữa chi tiết Ống dẫn hướng xupáp thường mòn nhanh thân xupáp Nếu độ mòn ống dẫn hướng xupáp làm cho khe hở ống dẫn hướng thân xupáp từ 0,025 – 0,05 mm cho 3.2 mm đường kính thân xupáp, lớn 0,08 mm thay ống dẩn hướng Lắp hết thân xupáp vào ống dẫn hướng lắc ngang tán xupáp, cảm thấy có độ rơ đo độ rơ đồng hồ so thấy vượt tiêu chuẩn phải thay ống dẫn hướng – Xupap Hình 10: Kiểm tra xupáp Nếu xupáp có hư hỏng thấy đuợc mắt thường tượng cháy, rỗ, xước, cong vênh, mòn thành gờ sâu bề mặt làm việc tán, cong thân, mòn, xước lớn sứt phần đuôi lắp móng hãm đĩa lò xo xupáp phải thay Nếu xupáp hư hỏng thấy rõ nói ta cần kiểm tra dụng cụ chuyên dùng để định phương án sửa chữaĐế xupáp: Kiểm tra xem có bị cháy rỗ, mòn thành gờ sâu bề mặt làm việc, bị nứt lắp lỏng với nắp máy Trong trường hợp bề mặt đế xupáp không bị cháy rỗ, mài sửa chữa nhiều lần làm cho xupáp bị tụt sâu 1,5mm so với trạng thại ban đầu ta phải thay đế xupáp Kiểm tra độ mòn không đồng đế xupáp: Dùng đồng hồ so để kiểm tra hình vẽ, xuất độ lệch ta phải tiến hành mài rà lại đế xupáp 2.1.2 Hiện tượng nguyên nhân hư hỏng Hiện tượng giảm công suất tăng tiêu hao nhiên liệu động phần nguyên nhân xupáp đế xupáp làm việc điều kiện nặng nhọc cấu phân phối khí, vừa chịu ma sát, va đập, vừa bị đốt nóng nhiệt độ cao, đặc biệt xupáp xả Do đó, bề mặt làm việc xupáp đế xupáp bị mài mòn, cháy rỗ mà bị cong vênh, lò xo tính đàn hồi, gãy lò xo xupáp dẫn đến đóng không kín, gây lọt khí giảm công suất Nổ dội lại chế hòa khí xupáp hút đóng không kín Nổ ống xả, xupáp xả đóng không kín dẫn đến hỗn hợp khí theo cổ xả Hiện tượng có tiếng va đập, tăng tiêu hao dầu bôi trơn, động nổ có khói trăng nhiều ông dẫn hướng xupáp mòn nhiều gây va đập cho xupáp, làm tăng mài mòn tán thân xupáp, làm giảm kín khít xupáp đế xupáp chúng có xu hướng mòn xéo làm thay đổi vị trí xupáp đế xupáp đóng mở, đồng thời gây lọt dầu vào xylanh động qua khe hỡ ống dẫn hướng thân xupáp, làm tăng tiêu hao dầu kết muội than buồng cháy Lò xo xupáp làm việc liên tục tác dụng nhiệt độ cao gây nên tính đàn hồi, gãy lò xo 2.2 Trình tự thực 2.2.1 Chuẩn bị – Panme đo ngoài, thước phẳng, lá, thước vuông, đồng hồ so, khối chống tâm – Máy mài xupap, bột rà, dầu diesel, rẻ lau, dụng cụ kiểm tra, máy ép thủy lực – Tài liệu phát tay, bảng trình tự thực 2.2.2 Các bước thực I – Bảng trình tự thực đo kiểm TT Tên bước Kiểm tra bề dày tán nấm xupap Kiểm tra chiều dài toàn xupap Cách thực Thao động tác Dụng cụ Yêu cầu/Tiêu Ghi chuẩn kỹ thuật Dùng thước cặp để kiểm Thước cặp Chiều dày tra bề dày tán nấm không nhỏ xupap 0,5 mm Dùng thước cặp Thước cặp, Tuỳ vào loại panme để kiểm tra panme động mà xupap có chiều dài khác Kiểm tra độ mòn đuôi xu páp Đo chiều dài toàn xu páp so với chiều dài tiêu chuẩn để xác định Kiểm tra độ cong độ đảo nấm xupap Đầu tiên ta cho kim Đồng hồ xo đồng hồ xo vạch số dụng cụ Sau quay xupap, chuyên dùng quan sát độ dịch chuyển kim đồng hồ Lấy giá trị lớn trừ giá trị nhỏ ta độ đảo nấm xupap Tiến hành tương tự đo độ cong thân xupap ta lấy giá trị lớn mà kim đồng hồ xo dịch chuyển đến trừ giá trị nhỏ ta độ cong thân xupap Kiểm tra bề mặt làm việc xupap Kiểm tra độ mòn côn, mòn ôvan thân xupap Quan sát mắt Panme II- Bảng trình tự sửa chữa TT Tên bước Sửa chữa bề mặt nấm xupap bị mòn, cháy rỗ – Lau xupap Sửa chữa thân xupap bị cong, mòn Sửa chữa đuôi xupap bị mòn Rà xupap tay với chụp cao su Tiến hành nắm thân Máy ép thủy lực xupap máy ép thủy lực với gá lắp dụng cụ kiểm tra Máy mài Thao/động tác Dụng cụ Máy mài xupap Yêu cầu/tiêu Ghi chuẩn kỹ thuật – Sau mài phải đảm bảo bề dày tối thiểu tán nấm theo quy định – Chỉ mài đủ đề hết vêt cháy rỗ vết mòn để đảm bảo tuổi thọ xupap Nếu thân xupap bị Không mòn quy định dùng búa thay – Làm thân nấm Chụp cao su, bột ra, – Gõ xupap với xupap xăng giẻ dầu diesel bệ đỡ lau cần thiết – Thường xuyên – Bôi bột rà thô vào kiểm tra bề mặt bề mặt làm việc làm việc tán xupap sau dùng chụp nấm xupap đề cao su để tiến hành rà tránh bị mài mòn – Khi rà ta phải vừa ấn nhiều vừa xoay xupap để tạo tác dụng cắt hạt Sửa chữa bệ đỡ xupap Sửa chữa ống dẫn hướng mài Không ấn mạnh tạo vết xước lớn bề mặt làm việc xupap – Khi thấy hết vết mòn lớn ta lau lớp bột rà thô sau bôi lớp bột rà tinh vào bề mặt làm việc xupap ổ đặt, tiếp tục quy trình rà đến Bệ đỡ xupap bị cháy rỗ – Máy doa sâu cần phải doa lại mặt vát theo trình tự sau: – Chọn lưỡi cắt phù hợp với góc nghiêng bệ đỡ xupap – Lắp lưỡi cắt nắp máy lên thiết bị – Doa mặt nghiêng làm việc – Doa mặt nghiêng sau doa mặt nghiêng để điều chỉnh vị trí chiều rộng mặt tiếp xúc Ống dẫn hướng bị mòn, nứt, vỡ phải thay – Làm nóng nắp máy đến Chia thành gia Chỉ doa đoạn doa thô đến hết doa tinh vết mòn cháy rỗ bề mặt tiếp xúc Chú ý đến đô nhô cao ống xupap Sửa chữa lò xo xupap Sửa chữa dàn cò mổ 90 – Dùng dụng cụ chuyên dùng để tháo ống dẫn hướng – Dùng đồng hồ so đo đường kính lỗ lắp ống dẫn hướng – Chọn ống dẫn hướng có kích thước phù hợp – Dùng dụng cụ chuyên dùng lắp ống dẫn hướng vào máy – Chọn dao doa phù hợp với đường kính lỗ ống dân hướng – Doa lỗ ống dẫn hướng đến kích thước quy định Lò xo bị gãy, không vuông góc, giảm độ đàn hồi phải thay lò xo – Đầu cò mỏ tiếp xúc với đuôi xupap bị mòn phải mài lại theo hình dạng ban đầu – Bạc lót cò mổ trục bị mòn phải thay bạc – Trục cò mổ bị cong dẫn hướng phải phù hợp với yêu cầu kỹ thuật loại xe phải nắn lại máy ép thủy lực – Các lò xo phân cách bị gãy phải thay – Các gối đỡ bị gãy phải thay Bảng số lưu ý thực kiểm tra, sửa chữa TT Sailầm/saihỏngthườnggặ p Kết đo không xác Làm hư hỏng thiết bị dụng cụ đo Nguyên nhân – Không vệ sinh dụng cụ chi tiết trược đo – Dùng dụng cụ không hợp lý – Nô đùa, nghịch ngợm lúc thực hành Không đạt yêu cầu thời – Sắp xếp vị trí làm việc gian đo kiểm chưa hợp lý – Để dụng cụ chi tiết lẫn lộn Biện pháp xử lý, phòng tránh – Lau chùi vệ sinh dụng cụ chi tiết trước đo – Kiểm tra nhắc nhở HS kịp thời – Hướng dấn HS xếp vị trí làm việc hợp lý Bôi nhiều bột rà vào Không ý thầy giáo Chú ý trình rà xupap xupap yêu cầu, bất cẩn trình thực Rà xupap lâu Không thường xuyên kiểm Thường xuyên kiểm tra tra bề mặt xupap rà Ghi … xupap Kiểm tra bề mặt làm việc xupap Kiểm tra độ mòn côn, mòn ôvan thân xupap Quan sát mắt Panme II- Bảng trình tự sửa chữa TT Tên bước Sửa chữa bề mặt nấm xupap bị mòn, cháy rỗ – Lau xupap Sửa. .. máy (hoặc nắp máy) nhằm tăng tuổi thọ cho thân máy (hoặc nắp máy) dễ dàng sửa chữa Tản nhiệt cho xupáp 2.Cấu tạo Hình 9: Kết cấu số ống dẫn hướng Ống dẫn hướng đuợc lắp thân máy (hoặc nắp máy)… chế độ lắp lỏng lắp vào thân máy (hoặc nắp máy) theo chế độ lắp chặt (có độ dôi) Ống dẫn hướng có dạng hình trụ rỗng, mặt có gờ (hình c) họăc tiện rãnh (hình d) để lắp phớt chắn dầu Đôi ống dẫn

Xem thêm :  Xe 5+2 chỗ là gì? TOP 5 xe 5+2

Xem thêm :  Thông số kỹ thuật xe Toyota Fortuner năm 2020 Việt nam

– Xem thêm –

Xem thêm: ĐỀ CƯƠNG bài GIẢNG ( sửa chữa xupap ), ĐỀ CƯƠNG bài GIẢNG ( sửa chữa xupap ), ĐỀ CƯƠNG bài GIẢNG ( sửa chữa xupap ), Tiểu kỹ năng 1 : Tháo, lắp cụm xupap, 2 Trình tự thực hiện, 1 Lý thuyết liên quan

Xem thêm bài viết thuộc chuyên mục: Xe 2 bánh

Xem thêm bài viết thuộc chuyên mục: Wiki

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button